localhost

  • Yazıtipi boyutunu arttır
  • Varsayılan yazıtipi boyutu
  • Yazıtipi boyutunu azaltır
Reklam
English (United Kingdom)

JOGJACARTA (YOGYAGARTA) İLKELERİ

e-Posta Yazdır PDF

JOGJAKARTA İLKELERİ'NE GİRİŞ

Tüm insanlar hür, haysiyet ve haklar bakımından eşit doğarlar. Tüm insan hakları, evrensel, birbirine bağımlı, bölünemez ve sıkı sıkıya bağlıdırlar. Cinsel yönelim1 ve cinsiyet kimliği2, her kişinin haysiyetinin ve insanlığının ayrılmaz bir parçasıdırlar ve ayrımcılık ve kötüye kullanma nedeni olmamalıdırlar.

Her cinsel yönelimden ve cinsiyet kimliğinden bireye, diğer kişilerin sahip oldukları haysiyet ve saygı içinde yaşayabilmeleri için çok sayıda ilerleme kaydedilmiştir. Çok sayıda devlet, cinsiyet, cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği ayrımı yapmadan, eşitliği güvence altına alan ve ayrımcılığı yasaklayan yasa ve anayasaları kabul etmiştir.

Bununla birlikte gerçek veya algılanan cinsel yönelimlerinden veya cinsiyet kimliklerinden dolayı bazı kişilerin mağdurları oldukları insan hakları ihlalleri, dünya ölçeğinde derin bir kaygının kaynağını oluşturmaktadır. Bu ihlaller, yargısız infazlardan, işkence ve kötü muamelelerden, cinsel saldırı ve tecavüzlerden, özel hayata müdahalelerden, keyfi tutmalardan, iş ve eğitim olanaklarının tanınmamasından ve daha birçok hakkın kullanılmasını engelleyen ciddi ayrımcılıklardan oluşmaktadır. Bu ihlaller çoğu kez başka tür şiddet, nefret ve ırka, yaşa, bölgeye, engelliliğe, sosyal, ekonomik veya başka duruma dayanan ayrımcılık ve dışlama türleriyle daha da ağırlaşmaktadırlar.

Çok sayıda devlet ve toplum, cinsiyet ve cinsel yönelim konularında bireylere gelenekler, yasalar ve şiddet aracılığıyla kurallar dayatmakta ve bireylerin kişilerle ilişki ve kendilerini tanımlama tarzlarını kontrol etmeye çalışmaktadır. Bu cinsellik kontrolü, cinsiyete dayalı ve ardı arkası kesilmeyen şiddetin ve cinsiyetler arası eşitsizliğin başlıca nedenidir.

Uluslararası sistem, cinsiyetlerin eşitliği ve toplum, topluluk ve aile içi şiddete karşı büyük ilerlemeler kaydetmiştir. Ayrıca Birleşmiş Milletler’in insan hakları konusundaki kilit mekanizmaları, devletlerin, cinsel yönelime veya cinsiyet kimliğine dayalı her türlü ayrımcılığa karşı herkese etkili koruma sağlama yükümlülüğünü teyit etmiştir. Buna rağmen, cinsel yönelimden ve cinsiyet kimliğinden kaynaklı insan hakları ihlallerine verilen uluslararası tepkiler eksik ve gevşek kalmıştır.

Bu eksiklikleri gidermek için insan hakları konusundaki uluslararası hukuk rejiminin ve bunun cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğinden kaynaklı sorunlara uygulanmasında tutarlı bir anlayışa sahip olmak gerekmektedir. Bir toplu bakışı güvence altına almak ve insan hakları alanındaki güncel uluslararası hukuk rejimine göre tüm insan haklarını eşitlik ve ayrımcılık yasağı temelinde gerçekleştirmek ve korumak amacıyla devletlere düşen yükümlülükleri açıklığa kavuşturmak çok önemlidir.

Uluslararası Hukukçular Komisyonu ve İnsan Hakları Uluslararası Servisi, insan haklarını savunma örgütleri ortaklığı namına, insan hakları alanında devletlere düşen yükümlülüklere daha geniş bir açıklık ve anlayış getirmek amacıyla, uluslararası hukukun cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğinden kaynaklı ihlallere uygulanmasına ilişkin bir dizi hukuki ilke geliştirmeye girişmişlerdir.

Seçkin bir uzman grubu, bu İlkeler'i yazmış, geliştirmiş tartışmış ve açıklığa kavuşturmuştur. Endonezya’da Jogjakarta Gadjah Mada Üniversitesi'nde 6-9 Kasım 2006 tarihinde gerçekleştirilen bir toplantının ardından, değişik deneyimlere ve insan hakları mevzuatı alanında uzmanlığa sahip ve 25 ülkeden gelen 29 seçkin uzman, uluslararası insan hakları hukukunun cinsel yönelim ve cinsiyet kimliği alanında uygulanmasına ilişkin İlkeler'i oybirliğiyle kabul ettiler.

Bu toplantının raportörü Profesör Michael O’Flaherty İlkeler'in kaleme alınmasına ve gözden geçirilmesine geniş bir katkıda bulunmuştur. Bıkmak yorulmak bilmez girişimi ve çabaları bu projenin başarısında çok önemliydi.

Jogjakarta İlkeleri, geniş bir yelpazede insan hakları standartları ve bunların cinsel yönelim ve cinsiyet kimliğine ilişkin konulara uygulanmasını ele almaktadır. İlkeler, devletlerin insan haklarını uygulamak temel yükümlülüğünü teyit etmektedir. Her ilke, devletlere yönelik ayrıntılı tavsiyeleri içermektedir. Bununla birlikte uzmanlar, tüm aktörlerin, insan haklarını gerçekleştirme ve koruma sorumlulukları olduğu üzerinde durmaktadırlar. Ek tavsiyeler, Birleşmiş Milletler'in insan hakları organları, ulusal insan hakları kurumları, medya, sivil toplum kuruluşları ve sermaye sahipleri de dahil olmak üzere başka aktörlere yöneliktir.

Uzmanlar Jogjakarta İlkeleri'nin, uluslararası insan hakları hukukunun, cinsel yönelime ve cinsiyet kimliğine ilişkin konularla ilişkili güncel durumunu yansıttığı görüşündedirler. Uzmanlar ayrıca insan hakları alanındaki mevzuatın sürekli gelişiminden dolayı devletlerin kendilerine ek yükümlülükler getirebileceklerini kabul etmektedirler.

Jogjakarta İlkeleri, devletlerin uymaları gereken zorunlu uluslararası hukuk kuralları getirmektedir. İlkeler, özgür, onur ve haklar bakımından eşit doğan tüm insanların, doğuştan kazandıkları bu önemli hakları kullanabilecekleri farklı bir gelecek vaat etmektedir.

Sonia Onufe Correa                                                                            Vitit Muntarbhorn

Eşbaşkan                                                                                            Eşbaşkan

1 Cinsel yönelim, bireyin, kendi cinsine, karşı cinse veya birden fazla cinse karşı derin duygusal, romantik ve cinsel eğilim duyma ve bu cinsten bireylerle mahrem ilişkilerde ve cinsel ilişkide bulunma yeteneği olarak anlaşılmaktadır.

2 Cinsiyet kimliği, her bireyin, doğuştan gelen cinsiyetine uygun düşsün düşmesin, dış görünüşün veya bedensel işlevlerin tıbbi, cerrahi veya başka yöntemlerle iradi değişikliklerini de içerebilecek bedensel bilinç, giyim kuşam, söz ve davranışlar da dahil olmak üzere, özel ve kişisel cinsiyetini duyumsama ve yaşama olarak anlaşılmaktadır.

 

Attachments:
Download this file (Yogyakarta İlkeleri.pdf)JOGJACARTA (YOGYAGARTA) İLKELERİ[ ]974 Kb
 

E-Mail Listesi

Gelişmelerden haberdar olmak için e-posta listemize üye olun.